Türkiye (Türkçe)
Worldwide (English)
Windows Server, Microsoft'un sunucular için geliştirdiği işletim sistemi ailesidir. Masaüstündeki Windows'a benzer bir arayüze sahiptir, ancak web sitesi barındırma, veritabanı, uzak masaüstü, dosya paylaşımı ve kullanıcı yönetimi gibi sunucu görevleri için tasarlanmıştır.
Bu yazıda Windows Server'ın ne işe yaradığını, sürümlerini, sürüm seçerken nelere dikkat etmeniz gerektiğini ve lisanslamanın temel mantığını anlatıyoruz.
Windows Server Ne İşe Yarar?
- Web ve uygulama barındırma: IIS web sunucusu ile ASP.NET ve .NET uygulamalarını çalıştırma.
- Veritabanı: Microsoft SQL Server gibi veritabanı sunucularını barındırma.
- Uzak masaüstü (RDP): Sunucuya her yerden grafik arayüzle bağlanıp masaüstü uygulamalarını çalıştırma.
- Active Directory: Şirket ağındaki kullanıcıları, bilgisayarları ve yetkileri merkezi olarak yönetme.
- Dosya ve yazıcı paylaşımı: Ofis içi ortak klasörler ve yetkilendirme.
- Sanallaştırma: Hyper-V rolüyle aynı fiziksel sunucuda birden fazla sanal makine çalıştırma.
- Muhasebe ve ERP yazılımları: Windows'a özgü ticari yazılımların sunucu bileşenleri.
Windows Server ile Windows 10/11 Arasındaki Farklar
| Windows Server | Windows 10/11 | |
|---|---|---|
| Amaç | Hizmet vermek (7/24 çalışan sunucu) | Kişisel kullanım |
| Sunucu rolleri | IIS, Active Directory, DNS, DHCP, Hyper-V gibi roller | Sınırlı |
| Uzak masaüstü | Çoklu oturum (RDS lisanslarıyla) | Tek kullanıcı |
| Arayüz seçeneği | Masaüstü deneyimli veya Server Core (arayüzsüz) | Yalnız masaüstü |
| Lisans modeli | Çekirdek bazlı + erişim lisansları (CAL) | Cihaz başına |
Windows Server Sürümleri ve Destek Süreleri
Microsoft her Windows Server sürümüne belirli bir süre güvenlik güncellemesi sağlar. Desteği biten sürümler artık güvenlik yaması almaz.
| Sürüm | Genişletilmiş destek bitişi |
|---|---|
| Windows Server 2012 / 2012 R2 | 10 Ekim 2023 (sona erdi) |
| Windows Server 2016 | 12 Ocak 2027 |
| Windows Server 2019 | 9 Ocak 2029 |
| Windows Server 2022 | 14 Ekim 2031 |
| Windows Server 2025 | En yeni sürüm |
Yeni bir kurulum yapıyorsanız, kullandığınız yazılım eski bir sürüm gerektirmiyorsa destek süresi uzun olan güncel bir sürümü tercih edin. Destek tarihleri için Microsoft'un yaşam döngüsü sayfasını kontrol edebilirsiniz.
Sürüm Türleri: Standard, Datacenter, Essentials
- Standard: Fiziksel sunucu veya az sayıda sanal makine için en yaygın sürüm.
- Datacenter: Çok sayıda sanal makine çalıştıran yoğun sanallaştırma ortamları için.
- Essentials: Az kullanıcılı küçük işletmeler için sınırlandırılmış sürüm.
Lisanslama Nasıl İşler?
Windows Server lisansı genellikle işlemci çekirdeği sayısına göre hesaplanır. Sunucuya bağlanan kullanıcı veya cihazlar için ayrıca erişim lisansı (CAL) gerekebilir. Uzak masaüstüne aynı anda birden fazla kişi bağlanacaksa RDS CAL lisansları ayrıca gerekir.
Sanal sunucu (VDS) kiraladığınızda lisans, sağlayıcının lisans programı üzerinden sunulabilir. Sipariş öncesinde lisansın fiyata dahil olup olmadığını ve kaç uzak masaüstü kullanıcısına izin verildiğini mutlaka kontrol edin.
Windows Server mı, Linux mu?
Kullanacağınız yazılım belirleyicidir. ASP.NET Framework, MSSQL, Windows'a özgü masaüstü veya muhasebe uygulamaları için Windows Server gerekir. PHP, WordPress, Node.js ve çoğu açık kaynak yazılım için Linux genellikle daha az kaynak tüketir ve lisans maliyeti yoktur. Ayrıntılı karşılaştırma için Windows hosting nedir yazımıza bakabilirsiniz.
Windows Server İçin Kaç GB RAM Gerekir?
Masaüstü deneyimli Windows Server, Linux'a göre daha fazla RAM ve disk kullanır. Uzak masaüstü ile birkaç uygulama çalıştıracaksanız en az 4 GB RAM ile başlamak, birden fazla kullanıcı veya SQL Server için daha fazlasını seçmek rahat bir çalışma sağlar. Disk tarafında güncellemeler için boş alan bırakmayı unutmayın.
ViHyper'da Windows Server Kullanımı
ViHyper paylaşımlı Windows hosting sunmaz; Windows Server gerektiren projeler için VDS paketlerinde sipariş sırasında Windows Server sürümü seçilebilir. Sunucu otomatik kurulum paneliyle birkaç dakikada hazır olur ve uzak masaüstüyle (RDP) bağlanırsınız. Paketler 2 GB RAM'den başlar; Windows için 4 GB ve üzeri paketleri tercih etmenizi öneririz.
Sıkça Sorulan Sorular
Windows Server ücretsiz mi?
Hayır. Microsoft deneme amaçlı süreli değerlendirme sürümleri sunar, ancak üretim ortamında lisanslı kullanım gerekir.
Windows Server'a nasıl bağlanılır?
Windows bilgisayarlarda yerleşik "Uzak Masaüstü Bağlantısı" uygulamasıyla sunucunun IP adresi, kullanıcı adı ve şifresiyle bağlanırsınız. macOS, Android ve iOS için Microsoft'un Uzak Masaüstü uygulaması kullanılabilir.
Windows Server 2012 hâlâ kullanılabilir mi?
Çalışır, ancak güvenlik güncellemesi almadığı için internete açık sunucularda önerilmez. Eski bir yazılım zorunlu kılmıyorsa güncel bir sürüm seçin.
Server Core nedir?
Grafik arayüzü olmayan, komut satırı ve uzak yönetim araçlarıyla yönetilen Windows Server kurulumudur. Daha az kaynak kullanır ve saldırı yüzeyi daha küçüktür.
